Werken aan een duurzame sector: V&VN ondertekent Green Deal 3.0.
Beroepsvereniging V&VN heeft zich in december 2022 samen met andere zorgpartijen en het ministerie van VWS verbonden aan de Green Deal 3.0.
Voorbeelden van doelen: 50 procent minder grondstoffengebruik in 2030 ten opzichte van 2016, 55 procent minder directe1 CO2-uitstoot in 2030 en minder milieubelasting van medicatie. Het akkoord voor de Green Deal 3.0 bestaat uit vijf thema's: gezondheidsbevordering, kennis & bewustwording, CO2-uitstoot, circulair werken en medicatie. Aan de thema's wordt in de periode 2023 tot en met 2026 gewerkt om te komen tot meer duurzame zorg, schrijft het ministerie van VWS.
Als voorzitter ic van V&VN ondertekende verpleegkundige Joke Dieperink-Van der Goot de Green Deal 3.0. namens de beroepsvereniging. Op venvn.nl vertelt ze hoe op haar ic duurzamer gewerkt wordt. 'Sinds kort werkt mijn ic ook bij Covid-19 met uitwasbare schorten. Eerder werkten wij bij deze patiënten nog met wegwerpschorten. Die uitwasbare schorten hebben pas na honderd keer wassen een nieuwe coating nodig. Dat is veel beter dan elk schort na één keer gebruik weggooien. Hetzelfde geldt voor de wegwerponderleggers bij patiënten; ook daar zijn wasbare varianten van.'
De speciale plankjes voor aangebroken flessen zuurstof stimuleren duurzaam werken ook, zegt Joke. 'Als je die ziet staan, heb je minder de neiging weer een nieuwe fles te pakken.' Meer suggesties: 'Een mok is veel duurzamer dan een wegwerpbekertje. Naaldencontainers hoeven niet van plastic te zijn en waarom zouden we scharen weggooien? Waarom steriliseren we ze niet?' Op degroeneic.nl zijn ideeën verzameld om duurzamer te werken op de intensive care. Alle zorg- professionals op de ic kunnen ideeën opsturen. Eerder waren er al degroeneok.nl en De Groene SEH (kijk voor meer informatie over die laatste op nvsha.nl).
Feiten over duurzame zorg (bron venvn.nl/Radboudumc/Wageningen Universiteit):
Per operatie worden op de ok gemiddeld 50 plastic handschoenen gebruikt.
Het etmaal na de hart- operatie op de ic levert vijf kilo afval op.
Nieuwkomers.
Het UMCG heeft een innovatief traject ontwikkeld om het tekort aan verpleegkundigen tegen te gaan. Mensen die nieuw zijn in Nederland en die een diploma verpleegkunde en werkervaring hebben in hun land van herkomst, kunnen als assistent- verpleegkundige beginnen in het Groningse academisch ziekenhuis. De nieuwkomers worden ook begeleid bij het behalen van hun Nederlandse registratie, zodat ze hier later aan het werk kunnen als verpleegkundige.
Herhaalprik.
Bij de start van de najaarsronde is vanaf medio september 2022 als eerste een Covid-19 herhaalprik aan- geboden aan onder meer zorgmedewerkers met patiënten-en/of cliëntencontact. In de beroepssector zorg en welzijn kwam de vaccinatie- graad tot en met 3 januari uit op 28 procent van de mensen die eerder al minimaal één Covid-19 vaccinatie hadden gehaald. De vaccinatiegraad van de najaarsprik was het hoogst in de deelsector universitair medische centra: 41 procent. Dit blijkt uit RIVM-onderzoek.
Monitoren.
De Verander- en effectenkaart positieve gezondheid is sinds begin dit jaar voorzien van een monitoringsplan. De door Vilans en het Institute for Positive Health ontwikkelde routekaart helpt organisaties na te denken over wat zij met positieve gezondheid willen bereiken en vooral hoe dat zou moeten gebeuren. Met het monitoringsplan kunnen organisaties nu in de gaten houden of de gezette stappen daadwerkelijk leiden tot de veranderingen die zijn beschreven op de kaart.
Plasticvrij.
Het grote restaurant van het Radboudumc is sinds januari plasticvrij. Zo zijn plastic verpakkingen vervangen door herbruikbare middelen. Er is geen plaats meer voor plastic saladebakjes, plastic bekertjes met bijvoorbeeld zuiveldranken en voorverpakt broodbeleg. Het Nijmeegse UMC streeft ernaar op den duur ook de keuken 100 procent plasticvrij te maken. Nu worden onder meer dierlijke producten vanuit hygiënisch oogpunt nog aangeleverd in een plastic verpakking.
Vast contract.
Het ETZ (Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis) wil zelfopgeleide verpleegkundigen goede carrièrekansen bieden. Alle student-verpleegkundigen die er stage lopen en afstuderen, krijgen daarom in de komende jaren een contract voor onbepaalde tijd aangeboden. Dat gebeurt al op de dag na de succesvolle afronding van de studie. De verpleegkundigen worden ook gestimuleerd voltijds te werken, maar ze bepalen uiteindelijk zelf het aantal contracturen.
Thuis volgen.
Patiënten met infectieziekten dag en nacht thuis monitoren, op basis van gegevens die elke minuut worden gegenereerd. Na een geslaagde proef op de verpleegafdeling interne geneeskunde van het UMC Utrecht, worden sinds het begin van dit jaar patiënten nauwgezet gevolgd in de thuissituatie. Een sensor meet vitale functies. De informatie gaat automatisch naar het regiecentrum, dat 24/7 bezet is, voornamelijk door studenten verpleegkunde en geneeskunde.
'Agressie hoort bij werken in de zorg'.
Bijna 60 procent van de zorgprofessionals had in 2022 maandelijks te maken met een vorm van agressie tijdens het werk.
Dit blijkt uit een peiling onder zorgprofessionals van beroepsorganisatie NU'91, in samenwerking met het NPO Radio 1-programma Het Misdaadbureau. Bijna alle deel- nemers verwachten dat agressie in de zorg de komende jaren alleen maar toeneemt.
De meest voorkomende vorm van agressie is schreeuwen en schelden (86 procent), gevolgd door fysieke vormen van agressie, zoals slaan (32 procent), schoppen (22 procent) en bijten (14 procent). In 20 procent van de gevallen ging het om spugen en bij 28 procent werden (doods)bedreigingen geuit. Opvallend is dat 38 procent van de zorgmedewerkers denkt dat dit bij hun werk hoort. Bijna een kwart van de respondenten heeft dan ook overwogen het vak te verlaten vanwege agressie.
Van de ondervraagden geeft 62 procent aan dat er op de werkplek voldoende manieren zijn om alarm te slaan in een bedreigende situatie. Ook heeft 64 procent van de zorgprofessionals het gevoel dat hun werkgever voldoende naar ze luistert als het gaat om agressie. Toch vindt 42 procent van hen dat er onvoldoende wordt gedaan met hun suggesties voor verbe- tering.
Tips voor implementatie en opschaling van e-health.
ZonMw heeft geleerde lessen, uitdagingen en goede voorbeelden op een rij gezet om de inzet van e-health te stimuleren.

Met de Stimuleringsregeling E-health Thuis (SET) stelt ZonMw subsidie beschikbaar voor opschaling en borging van e-health-oplossingen, zodat ze beter én meer worden gebruikt. Met de regeling, die in 2019 in het leven is geroepen, zijn al veel mooie resultaten geboekt. Maar er zijn ook nog uit- dagingen, zoals 'het mee- nemen' van zorgpersoneel, het begeleiden van (vaak oudere) patiënten en cliënten en het regelen van de bekostiging. ZonMw maakte een overzicht met tips en praktijkverhalen om de uitdagingen het hoofd te bieden.
Een van de grootste uitdagingen bij het implementeren van e-health-oplossingen is de bereidheid van zorg- medewerkers om hiermee aan de slag te gaan. Daarom is het belangrijk zorgpersoneel goed mee te nemen. Je kunt dat onder andere doen door webinars en trainingen te organiseren die het zorgpersoneel wegwijs maken in het gebruik van specifieke e-health-oplossingen. Om te laten zien dat de implementatie en opschaling van e-health-toepassingen uiteindelijk tijd besparen, zijn mooie voorbeeldcasussen uit de zorgpraktijk beschreven.
Een andere uitdaging is het begeleiden van patiënten en cliënten in het gebruik van e-health-toepassingen. Vooral voor oudere patiënten en cliënten die niet opgegroeid zijn met digitale middelen, kan dat soms lastig zijn. Neem daarom rustig de tijd om ze te laten wennen aan al die nieuwe, digitale mogelijkheden.
Wil je meer weten? Google op 'ZonMw Wat hebben we dit jaar geleerd over implementatie en opschaling van e-health?'
3.500
In 2022 is het aantal mensen dat langdurige zorg thuis kreeg, met bijna 3.500 gestegen ten opzichte van het jaar ervoor. Dit is een toename van 28,9 procent. Het ging om cliënten met het volledig pakket thuis (vpt). Dat meldt Zorginstituut Nederland.
Te weinig uitbreiding voor verpleegzorg.
De afspraken in het Programma wonen en zorg voor ouderen zijn ontoereikend om de benodigde uitbreiding van verpleegzorg te realiseren in de vorm van meer verpleeghuislocaties en geclusterde woonvormen. Dat stelt ActiZ naar aanleiding van de Regiomonitor 2022 Verpleegzorg. De
Regiomonitor is gebaseerd op informatie die zorg- kantoren, verenigd in Zorgverzekeraars Nederland, eind 2022 verzamelden via zorgaanbieders. Ze vroegen de zorgaanbieders naar hun uitbreidingsplannen voor de komende jaren. Mireille de Wee, voorzitter van de ActiZ-kerngroep Wonen en Zorg: 'Als de benodigde verpleegzorgplekken en geclusterde woonvormen de komende jaren niet worden gerealiseerd, loopt de hele zorgketen verder vast.'
quote
'Verpleegkundigen zouden een meer leidende rol moeten hebben bij end-of-life-communicatie'
FRAN PEERBOOM Verplegingswetenschapper op zuyderland.nl
Fors meer gespecialiseerde verpleegkundigen nodig.
Door de groeiende zorgvraag stijgt het tekort aan zorgprofessionals, onder wie gespecialiseerde verpleegkundigen. Daarom is een fors hogere instroom in vervolgopleidingen nodig,
Dit blijkt uit een rapport van het Capaciteitsorgaan, dat jaarlijks onderzoekt hoeveel zorgprofessionals in de toekomst nodig zijn en hoeveel mensen daarvoor moeten worden opgeleid. Het Capaciteitsorgaan geeft advies aan de ministeries van VWS en OCW. Uit het meest recente rapport komt naar voren dat de instroom in opleidingen fors moet toenemen om in 2029 te kunnen voldoen aan de groeiende zorgvraag.
Uit de berekeningen van het Capaciteitsorgaan blijkt onder andere dat er een flinke instroom nodig is bij een aantal gespecialiseerde verpleegkundige vervolgopleidingen. Zo moeten er in totaal jaarlijks 4.954 gespecialiseerd verpleegkundigen worden opgeleid. Het gaat onder meer om 791 ic-verpleegkundigen, 531 oncologieverpleegkundigen en 519 kinderverpleegkundigen.
Kansen voor zorgtechnologie.
De inzet van technologie in de verpleegkundige zorg kan worden verbeterd.
Dat blijkt uit een onderzoek van de Nederlandse Zorg- autoriteit (NZa): Bekostiging en financiering van zorgtechnologie in de verpleegzorg. De NZa constateert dat veel afhangt van de situatie bij en de keuzes van de zorgaanbieder voor de inzet van nieuwe zorgtechnologie.
Bekostiging of financiering is niet het grootste knelpunt. Als het bestuur achter de inzet van nieuwe technologie staat, kan deze nieuwe vorm van zorg veel bijdragen aan passende zorg. Het gaat dus in de eerste plaats om bestuurlijke visie en daadkracht.
Zorgaanbieders realiseren zich dat het tijd en energie kost een zorgtechnologie goed te introduceren in de organisatie. Medewerkers en patiënten moeten uitleg en training krijgen over de hulpmiddelen die worden ingezet.
De bekostigingswijze kan een knelpunt zijn. De financiering van zorgtechnologie is versnipperd geregeld. Veel aanbieders leveren zorg op basis van verschillende wetten, maar een ICT-investering beperkt zich doorgaans niet tot één domein.


